Kot syberyjski - duża, puchata rasa odporna na mrozy

Pochodzenie: Od dzikich lasów do salonów

Kot syberyjski, w przeciwieństwie do wielu modnych ras, nie powstał w laboratorium hodowlanym. To rasa naturalna (aboriginalna), która ewoluowała przez stulecia na terenach rozległej Syberii i Uralu. Pierwsze wzmianki o dużych, długowłosych kotach z Rosji (zwanych "Bukhara") pojawiają się w zapiskach podróżników już w XVI wieku.

Przez wieki koty te pełniły funkcję użytkową – chroniły spichlerze i gospodarstwa przed gryzoniami. Ich gęste futro, wodoodporny podszerstek i mocna budowa były odpowiedzią ewolucji na ekstremalnie niskie temperatury i śnieżne zimy. Mimo że w Rosji były znane "od zawsze", świat zachodni odkrył je bardzo późno. Żelazna Kurtyna sprawiła, że oficjalny eksport kotów syberyjskich do Europy i USA rozpoczął się dopiero po 1990 roku. Dziś rasa ta jest uznawana przez wszystkie największe organizacje felinologiczne (FIFe, TICA, CFA), a jej popularność stale rośnie.

Wygląd: Anatomia przystosowana do mrozów

Kot syberyjski to waga ciężka w kocim świecie. Jest to kot półdługowłosy o mocnej, muskularnej budowie i grubym kośćcu. Dymorfizm płciowy jest u tej rasy bardzo wyraźny – samce są znacznie potężniejsze od samic.

To, co wyróżnia Syberyjczyka, to jego szata. Jest ona trójwarstwowa, co jest ewenementem. Składa się z:

• Podszerstka: Niezwykle gęstego, wełnistego puchu przy skórze.
• Włosa ościstego: Warstwy środkowej, nadającej sprężystość.
• Włosa okrywowego: Szorstkiego, tłustego i wodoodpornego, który chroni przed śniegiem i deszczem.

Charakterystyczne dla rasy są również bogata kryza wokół szyi (tzw. lwi kołnierz), obfite "portki" na tylnych łapach oraz puszysty ogon przypominający kitę wiewiórki. Między opuszkami palców koty te mają kępki sierści – to naturalne "rakiety śnieżne", które ułatwiały przodkom poruszanie się po zaspach.

Neva Masquerade – siostrzana odmiana

Mówiąc o kocie syberyjskim, nie można pominąć jego "siostry" – Nevy Masquerade. Wiele osób myśli, że to osobna rasa, jednak genetycznie jest to po prostu kot syberyjski o umaszczeniu colorpoint (jasne ciało, ciemne znaczenia na pyszczku, uszach i ogonie) oraz niebieskich oczach.

Charakter: Dzikie serce, łagodna dusza

Wyglądają jak dzikie bestie, ale w środku to jedne z najbardziej uczuciowych kotów na świecie. Kot syberyjski często bywa określany mianem "kotopsa". Dlaczego?

• Wita przy drzwiach: Zawsze wybiega na powitanie właściciela, domagając się uwagi.
• Aportuje: Wiele osobników naturalnie uczy się przynoszenia zabawek w pyszczku.
• Chodzi krok w krok: Syberyjczyk musi wiedzieć, co robisz. Będzie towarzyszył Ci w łazience, kuchni i podczas pracy przy komputerze.

Mimo wielkiego przywiązania, nie jest to kot natarczywy. Jego obecność jest dyskretna – lubi przebywać w tym samym pomieszczeniu, niekoniecznie na kolanach. Jest niezwykle inteligentny i szybko uczy się zasad panujących w domu, a także sztuczek (np. podawania łapy) przy użyciu zabawek edukacyjnych i przysmaków.

Warto wspomnieć o ich gadulstwie. Koty syberyjskie rzadko głośno miauczą, za to wydają całą gamę dźwięków: trylowanie, gruchanie, ćwierkanie. Często "odpowiadają", gdy się do nich mówi.

Kot syberyjski a alergia – fakty i mity

To jeden z najczęstszych powodów, dla których ludzie wybierają tę rasę. Czy kot syberyjski jest hipoalergiczny? Tak, ale...

Badania wykazały, że w ślinie kotów syberyjskich występuje znacznie niższe stężenie białka Fel d 1. To właśnie to białko (roznoszone na futrze podczas mycia), a nie sama sierść, jest główną przyczyną reakcji alergicznych u ludzi. Dzięki temu wielu alergików (szacuje się, że ok. 75%) może żyć z Syberyjczykiem pod jednym dachem bez objawów astmy czy kataru.

Pielęgnacja futra: Wyzwanie czy przyjemność?

Mogłoby się wydawać, że tak ofutrzony kot wymaga godzin pielęgnacji. Na szczęście, dzięki strukturze włosa okrywowego, sierść kota syberyjskiego nie ma tendencji do silnego kołtunienia (w przeciwieństwie np. do Persów). Nie oznacza to jednak braku obowiązków.

1. Czesanie standardowe: Poza okresem linienia wystarczy porządne wyczesanie kota raz w tygodniu, aby usunąć martwy włos i zapobiec połykaniu go przez kota.
2. Okres linienia: Wiosną i jesienią kot "zrzuca" futro. Wtedy czesanie musi odbywać się codziennie. Niezbędne będą metalowe grzebienie o różnym rozstawie zębów oraz zgrzebła.
3. Krytyczne strefy: Największą uwagę należy poświęcić okolicom za uszami, pod pachami i na "portkach" – tam najszybciej tworzą się filce.
4. Kąpiel: Koty te same doskonale dbają o czystość. Kąpiel jest wskazana tylko w wyjątkowych sytuacjach.

Pamiętaj o regularnym sprawdzaniu uszu i przycinaniu pazurów. Do pielęgnacji warto używać profesjonalnych szczotek i zgrzebeł, które nie uszkodzą delikatnego podszerstka.

Żywienie: Dieta dla dużego drapieżnika

Kot syberyjski to duży, aktywny kot, który długo rośnie (nawet do 3-4 lat). Aby zbudować tak potężną masę mięśniową i utrzymać jakość futra, potrzebuje diety najwyższej jakości. Tanie karmy marketowe są dla niego niewystarczające.

Złote zasady żywienia Syberyjczyka:

• Wysoka zawartość mięsa: To bezwzględny mięsożerca. Mokra karma dla kota powinna stanowić podstawę diety, dostarczając białka zwierzęcego i, co kluczowe, wody (dla ochrony nerek).
• Kwasy Omega-3 i Omega-6: Niezbędne dla utrzymania gęstej, błyszczącej sierści i zdrowej skóry. Warto szukać karm z dodatkiem oleju z łososia.
• Odkłaczanie: Ze względu na ilość połykanej sierści podczas mycia, koty te są narażone na zakłaczenie. Warto podawać pasty odkłaczające lub wybierać karmy z formułą "Anti-Hairball".
• Surowa dieta (BARF): Wielu hodowców poleca ten sposób żywienia jako najbardziej naturalny, jednak wymaga on dużej wiedzy i suplementacji.

Jeśli decydujesz się na suchą karmę, wybieraj wyłącznie produkty bezzbożowe (Grain Free) o wysokiej zawartości mięsa, dedykowane kotom dużych ras (większe krokiety zmuszają do gryzienia i czyszczą zęby).

Zdrowie i długowieczność

Rasy naturalne zazwyczaj cieszą się lepszym zdrowiem niż te stworzone przez człowieka, i tak jest w przypadku kota syberyjskiego. Są to koty odporne i długowieczne. Jednak, jak każda rasa, mają swoje słabe punkty:

• Kardiomiopatia przerostowa (HCM): To genetyczna choroba serca. Odpowiedzialni hodowcy regularnie badają swoje koty hodowlane (echo serca), aby wyeliminować ryzyko przeniesienia wad na potomstwo.
• Niedobór kinazy pirogronianowej (PK-Def): Choroba prowadząca do anemii. Dostępne są testy genetyczne.
• Wielotorbielowatość nerek (PKD): Rzadsza niż u Persów, ale zdarza się w liniach Neva Masquerade.

Wyprawka dla Syberyjczyka

Przygotowując dom na przybycie tego olbrzyma, musisz myśleć w kategoriach "XXL".

Najczęściej zadawane pytania (FAQ)

Czy kot syberyjski nadaje się do bloku?

Tak, doskonale odnajduje się w mieszkaniu, pod warunkiem, że zapewnisz mu odpowiednią dawkę ruchu, drapaki i zabawy. Nie musi wychodzić na zewnątrz, by być szczęśliwym.

Czy koty syberyjskie głośno miauczą?

Nie, są stosunkowo ciche. Zamiast głośnego miauczenia, częściej wydają dźwięki przypominające gruchanie, ćwierkanie lub delikatne pomrukiwanie. Są bardzo komunikatywne, ale nie hałaśliwe.

Ile kosztuje kot syberyjski z rodowodem?

Cena zależy od renomy hodowli i przeznaczenia kota (na kolanka vs. hodowlany). W Polsce ceny zazwyczaj wahają się od 3000 do 5000 zł. Pamiętaj: kot bez rodowodu (lub z rodowodem stowarzyszenia nieuznawanego przez WCC) nie jest kotem rasowym, a jedynie w typie rasy.

Czy lubią wodę?

Wiele kotów syberyjskich wykazuje fascynację wodą. Mogą bawić się strumieniem z kranu, wkładać łapy do miski z wodą, a niektóre nawet chętnie wchodzą pod prysznic. Wynika to z ich historii, gdy ich przodkowie musieli radzić sobie na mokradłach Syberii.